Kody pocztowe w Polsce
W Polsce system programów pocztowych (Pocztowe Numery Adresowe – PNA) wprowadzono 1 stycznia 1973 na mocy rozporządzenia nr 89 Ministra Łączności z 17 listopada 1972
Kody pocztowe mają format dd-ddd (d oznacza cyfrę) i umieszcza się je z lewej strony nazwy miejscowości. Pierwsza cyfra określa okrąg pocztowy, a cały PNA jest przypisany albo do urzędu pocztowego, albo, w tzw. miastach wydzielonych, do poszczególnych ulic i domów.
Lista miast wydzielonych jest następująca: Białystok, Bielsko-Biała, Bydgoszcz, Częstochowa, Gdańsk, Gdynia, Katowice, Kielce, Koszalin, Kraków, Lublin, Łódź, Olsztyn, Opole, Poznań, Radom, Rzeszów, Sopot, Szczecin, Warszawa, Wrocław, Zielona Góra.
Znaczenie kolejnych cyfr
Pierwsza – okręg kodowy – określa okręg pocztowy (obszar działania dawnego DOP) w momencie wprowadzenia PNA były to ówczesne jedno lub dwa województwa.
Podział oznaczeń okręgów kodowych ustalono od Warszawy, zgodnie z kierunkiem ruchu wskazówek zegara i tak:
0 – okręg warszawski
1 – okręg olsztyński
2 – okręg lubelski
3 – okręg krakowski
4 – okręg katowicki
5 – okręg wrocławski
6 – okręg poznański
7 – okręg szczeciński
8 – okręg gdański
9 – okręg łódzki
Druga – strefa kodowa – wskazuje część okręgu którym jest określony obszar położony wzdłuż linii komunikacyjnych lub miasto wojewódzkie.
Dla największych miast przydzielono jedną, dwie lub 5 cyfr strefowych i tak:
00 – 04 Warszawa M
50 – 54 Wrocław M
90 – 94 Łódź M
30 – 31 Kraków M
60 – 61 Poznań M
70 – 71 Szczecin M
10 – Olsztyn M
15 – Białystok M
20 – Lublin M
25 – Kielce M
26 – Radom M
35 – Rzeszów M
40 – Katowice M
45 – Opole M
65 – Zielona Góra M
75 – Koszalin M
80 – Gdańsk M
81 – Gdynia M (Sopot)
85 – Bydgoszcz M
Trzecia-sektor kodowy – obejmuje obszar podległy rozdzielni sektorowej (dawne powiaty), a w dziewiętnastu największych miastach umowne części miast. To były założenia w chwili tworzenia systemu. Dziś, gdy likwidacji uległy urzędy sektorowe pojęcie “sektor” jest pojęciem abstrakcyjnym, a trzecia cyfra skryptu pozostanie wyróżnikiem, określającym jakiś obszar pocztowy.
Czwarta i piąta (czytane łącznie) wskazują placówkę pocztową i jej teren funkcjonowania, a w 19 największych aglomeracjach jednostkę doręczeniową.
Instytucje Poczty Polskiej otrzymały w sektorze 9 stref 0 i pięć numery od 40 do 49 70 – 9 40 do 49 instytucje poczty 75 – 9 50 do 99 posiadacze skrytek
04-710,
04-711,
04-712,
04-713,
04-714,
04-715,
04-716,
04-717,
04-718,
04-719,
04-720,
04-721,
04-722,
04-723,
04-724,
04-725,